ATABB

Zero Relax

Okula yeni başlayacak çocukların, eğitim-öğretimde başarısızlığa neden olan göz rahatsızlıklarının zamanında tespit edilmesi için göz muayenesinden geçirilmesi gerektiği bildirildi.

Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nazmi Zengin, AA muhabirine yaptığı açıklamada, ilköğretime yeni başlayacak çocukların okul başarılarını doğrudan etkileyebilecek bedensel-ruhsal ve sağlık durumlarının tespiti açısından hekim kontrolünden geçmelerinin gerekli olduğunu belirtti.

Özellikle görme kusurlarının, öğrencinin algı ve öğrenme becerisi üzerinde
olumsuz etkileri olduğunu ifade eden Zengin, bu nedenle çocukların okula
başlamadan önce göz muayenesinden geçirilmelerinin yararlı olacağını dile
getirdi.

Görmeyi azaltan bazı rahatsızlıkların çocukların okul öncesi dönemde muayene
edilmeleriyle erkenden ortaya çıkarılmasının tedavi için büyük önem taşıdığını
vurgulayan Zengin, şunları kaydetti:

''Miyop, Hipermetrop, şaşılık, göz tembelliği, katarakt, göz tansiyonu ve
benzeri birçok hastalığın nispeten erken dönemlerde ortaya çıkarılması, daha
başarılı bir biçimde tedavi edilmesini mümkün kılacaktır. 6 yaş, yani anaokulu
dönemi göz rahatsızlıkları konusunda çocuklar için kritik bir dönem. Özellikle
göz tembelliğinin 7 yaşından sonra tedavisi hemen hemen imkansızdır. Dolayısıyla
bu rahatsızlığın geç teşhis edilmesi çocuğun başarısında, öğrenme becerisinde
olumsuz etkiler yaratacaktır.''

GÖZ MUAYENESİ SAĞLIK OCAKLARINDA DA YAPILABİLİR

Anne ve babaların, çocuklarını görme ile ilgili bir rahatsızlıkları olup
olmadığı konusunda dikkatli olmaya davet eden Zengin, ebeveynlerin çocuklarının
göz yapılarını sık sık incelemelerini tavsiye etti.

Bunun yanında, bakmakla görülemeyen, göz yapısında bozulmalara neden olmayan
rahatsızlıkların da bulunduğunun altını çizen Zengin, ''Aileler bakmakla
anlaşılamayacak rahatsızlıkların farkına varamazlar. Çocuklar da yaşları gereği
gözlerindeki problemi algılamayabilirler. Bu yüzden anne ve babalar için en
pratik olanı çocuklarını okul öncesinde göz kontrolünden geçirmektir'' dedi.

Küçük çaplı ön muayenenin pahalı ekipman gerektirmediğini ve birinci basamak
sağlık kuruluşlarında bile yapılabildiğini vurgulayan Zengin, yapılan temel
kontrol sırasında bozukluk tespit edilirse uzman göz hekimlerince daha ayrıntılı
işlemler yapılabileceğini ifade etti.

Zengin, ayrıca, okula kayıt olma döneminde, Milli Eğitim Bakanlığının Sağlık
Bakanlığı ile ortak bir protokol hazırlayarak okullarda göz sağlığı taramaları
yaptırmasının çok yararlı, kolay gerçekleştirilebilir, maliyeti düşük ve
sürdürülebilir bir çalışma olacağını sözlerine ekledi.

__________________

Zero Relax

Hipospadias (Peygamber Sünneti) . . . .

--------------------------------------------------------------------------------

Hipospadias nedir?
Erkek cinsel organı olan penis'in bir hastalığıdır.
Sünnet derisinin eksikliği; idrar yapılan açıklığın normal yerine değil, daha geriye açılması söz konusudur. Peygamber sünneti de denilen bu durumun en korkulan yönü bazı çocuklarda penis cisminde de eğrilik bulunmasıdır. Eğer çocuğunuzun penisinde bir şekil bozukluğu görürseniz, hekime başvurunuz.

Sünnet:
Yalnızca sünnet derisi eksik gibi dursa da, bir uzmanın görüşünü almadan çocuğunuzun sünnetini tamamlatmayınız.

Tedavi
Günümüzde hipospadiasın biçimine göre değişik ameliyatlar yapılsa da, bu ameliyatların büyük çoğunluğu bebek altı aylık iken yapılabilmektedir. Hipospadias ameliyatları için 3-6 yaş arası psikolojik açıdan uygun olmadığı için, onarımın küçük yaşta yapılması ve cinsel organlarına yönelen çocuğun cinsel organ hastalığını anımsamaması yararlıdır.

__________________

Zero Relax

İNGUİNAL HERNİ, HİDROSEL, KORDON KİSTİ . . . .

--------------------------------------------------------------------------------

İNGUİNAL HERNİ, HİDROSEL, KORDON KİSTİ
Çocuklarda inguinal herni (kasık fıtığı, fıtık) yetişkinlerdeki gibi zorlanma sonucu oluşmaz. Bebekler anne karnında gelişirken karın içini döşeyen zardan eldiven parmağı gibi bir çıkıntı kasık kanalından dışarı uzanır. 50 erkek, 250 kız çocuktan birisinde bu çıkıntı doğumdan sonra da açık kalarak kasık bölgesinde şişliğe yol açar. Eğer bu artığın karın içi ile ilişkisi dar ise karın içi sıvısı yavaş yavaş aşağı inerek içi sıvı dolu bir şişlik oluşturur. Bu durum hidrosel veya kordon kisti olarak anılan hastalıklara yol açar. İlgili artığın karın içi ile ilişkisi geniş ise, veya dar olan geçiş zamanla genişler ise karın içindeki barsaklar bu kesenin içine girerek inguinal herniye yol açarlar. Çocuklarda inguinal herninin nedeni bir artık olduğu için kendiliğinden iyileşme olasılığı yoktur. Kordon kisti veya hidrosel biçimindeki artıklar ise er geç inguinal herniye dönüşürler.

Tedavi
Hastalıkların tümünün tedavisinde ana ilke ilgili artığın çıkarılması ve karın içi ile ilişkisinin kapatılmasıdır.
İnguinal hernilerde ameliyat en kısa sürede yapılarak, herninin boğulması olarak anılan, acil sorunun gelişmemesine çalışılır.
Kordon kisti için ise, bebek yenidoğan ise 3 aylık olması beklenir.
Hidrosellerde ise, birlikte inguinal herni yok ise 1 yaşa dek beklenebilir. Anılan ameliyatların tümü çocuk hastaneye yatırılmadan, ameliyat sonrası bir kaç saat sonra eve gönderilerek yapılmaktadır.
Çocuğunuzda kasıkta bir şişlik var ise ilgili hastalıklardan birisinin olabileceğini düşünerek, hekiminize başvurunuz. Eğer çocuğunuzun ağrısı ve kusması var, kasıktaki şişlik de sert ve bastırmak ile kaybolmuyor ise acil olarak hekime başvurunuz. İnguinal herniler ne yazıkki ilk fark edildiklerindede boğularak acil sorunlar yaratabilirler...

__________________

Zero Relax

İNMEMİŞ TESTİS . . . .

--------------------------------------------------------------------------------
İnmemiş testis nedir?
Erkek çocukların testisleri (yumurtalıkları) normalde skortumda (torbada) bulunur. Anne karnında cenin gelişir iken karın içinde oluşup, kasık kanalından geçip skrotuma inen testislerin skrotuma inememeleri inmemiş testis olarak anılır.

Nasıl anlaşılır?
Eğer oğlunuzun testislerinin ikisini de skotumunda göremiyor iseniz, sıcak bir banyonun sonunda tekrar kontrol ediniz. İnmemiş testis ile en çok karışan olay testislerin kasıktaki bir kas nedeni ile kasık kanalına çekildiği retraltil testis (türkçe daha güzel adı ile utangaç testis) durumudur. Bu bir hastalık değildir ve çocuk büyüyünce kendiliğinden iyileşir. Utangaç testisler sıklıkla sıcak ortamlarda skrotuma inerek, kendilerini gösterirler.Sıcak ortamda da testisler skrotuma inmiyor ise hekiminize başvurmanız uygun olacaktır.

Tedavi nasıldır?
İnmemiş testiste korkulan sonuçlardan birisi testislerin sperm oluşturma yeteneğini yitirmesi, yani kısırlıktır. Kısırlık birden bire oluşmamakla birlikte, iki yaşından sonra tedavi edilmemiş testislerde oranı giderek yükselmektedir. Bu nedenle günümüzde ameliyatı delikanlı 12-18 aylık iken önerilmektedir. Eğer hekiminiz testisi kasık kanalında da bulamaz ise, karın içinde testis olup, olmadığı laparoskopi ile anlaşılabilir. "Bıçaksız ameliyat" olarak tanınan laparoskopide karın içine küçük bir aygıt sokularak testise bakılmaktadır. Anılan ameliyatların tümü çocuk hastaneye yatırılmadan, ameliyat sonrası bir kaç saat sonra eve gönderilerek yapılmaktadır.

__________________

Zero Relax

SÜNNET . . . .

--------------------------------------------------------------------------------
SÜNNET

Penis derisinin uç bölümü tıp dilinde prepisyum olarak anılır. Bu derinin alınması ile penis ucunun açığa çıkarılması işlemi sünnet olarak anılır. Sünnet dini ve tıbbi nedenler ile gerçekleştirilir. İslam dini ve Musevilikte bilinen kanama diyatezi (kanın pıhtılaşma bozukluğu olan hastalar) olmayan erkek çocuklara sünnet uygulanır. Prepisyum ucu dar olan, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu geçiren, penis ucunda enfeksiyon gelişen erkek çocuklarda ise tıbbi olarak sünnet gereği vardır. Uygun sünnet yaşı tartışılmaktadır. Musevilerin dinsel amaçlı sünneti bebek 1 haftalık iken yapılır. İslam dinin de ise dini açıdan belirli bir zaman belirtilmemiştir. Sağlık açısından çocuğun psikolojik olarak cinsel organlarına döndüğü 3-6 yaş arası sünnetten kaçınılmalıdır. Çocukta ciddi psikolojik yaralanma oluşturan bu yaşlardan önce veya sonra sünnet yapılabilir.

Vücuddan bir parçanın ayrılması ilkesinden yola çıkarak, cerrahi bir işlem olan sünnetin ameliyathane koşullarını sağlayan hastanelerde yapılması en uygunudur. Ancak ülkemiz gibi erkek nufusunun tümüne yakını sünnet olan ülkelerde hastanelerin tüm sünnet isteklerini karşılaması da olanaksızdır.

__________________

Zero Relax

UMBLİKAL HERNİ (Göbek fıtığı) . . . .

--------------------------------------------------------------------------------
UMBLİKAL HERNİ (Göbek fıtığı)

Anne karnındaki cenin göbekten çıkarak, anneye uzanan damarlar ile yaşamını sürdürür. Doğumdan bir süre sonra düşen göbek kordonu içinde yer alan bu damarların geçebilmesi için karın duvarında bir açıklık vardır. Bir çok yenidoğan bebekte bu açıklıktan karın içi organlar dışarı çıkarak, göbekte bir şişlik oluştururlar. Bu durum umblikal herni (göbek fıtığı) olarak anılır.

Umblikal hernili bebeklerde ilk iki yaş içinde bir tedaviye gerek yoktur. Herni dışarıdaki şişlik zamanla büyüse bile, karın duvarının gelişimi ile büyük olasılıkla kendiliğinden iyileşir.

Göbeğe bozuk para yapıştırmak veya göbek bağı bağlamak gibi yöntemler iyileşme olasılığını yükseltmediği için uygulanmamalıdır. İki yaşına gelen çocukta hala umblikal herni var ise hekime başvurulmalıdır.

__________________

Zero Relax

Acıbadem Bursa Hastanesi pedagoglarından Şebnem Çoban, sağlıklı topluma giden yolun sağlıklı çocuklar yetiştirmekten geçtiğinin altını çizdi.

Ailelerin Sorumluluğu
Acıbadem Bursa Hastanesi Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Uzmanı Şebnem Çoban, ailelerin aldığı sorumluluğu dile getirerek; “ Hangi yaşta olursa olsun çocuklarının gelişim alanlarını desteklemeleri ve uygun iletişim biçimlerini kurmaları, sürdürmeleri, anne baba olmanın getirdiği önemli sorumluluklardandır. Böylelikle, sağlıklı ilişkiler kuran ve sürdüren bir toplum oluşturma yolunda gerekli ve önemli adımlar atılmış olacaktır” dedi.

Ailelere Destek Bizden
Şebnem Çoban, çocukların anne babaların yaşamlarına katıldığı andan itibaren çok büyük bir yer edindiğini ve ailelerin en büyük amacının çocuklarının sağlıklı mutlu ve başarılı bireyler olarak topluma katılmaları olduğunu belirtti.

Çoban, çocukların doğumundan erişkinliğe erişmelerine kadar geçen süreçte ailelerin çocuklarının gelişim alanlarını desteklemek ve ev ortamında uygun ortamı sağlamak konularında güçlük yaşayabildiklerini de ifade etti. Bu güçlüklerin çocukların yaşlarına bağlı olarak ailelerin profesyonel desteğe ihtiyaçları olduğuna dikkati çeken Şebnem Çoban; “Çocukların yaşlarına bağlı olarak, bilişsel, dil, hareket, sosyal gelişim alanlarının ve özbakım gelişimlerinin değerlendirilmesi, izlenmesi ve bu konularda anne babaların bilgilendirilmesi, çocukların bedensel sağlığı kadar büyük önem taşımaktadır. Çünkü herhangi bir gelişim alanındaki gecikmenin önceden belirlenmesi ve desteklenmesi, ileride ortaya çıkabilecek ciddi bir bozukluğun önlenebilmesi anlamına gelmektedir. Olası problemlerin önlenebilmesi konusunda; gelişimsel gecikmelerin belirlenmesine ağlı olarak erken müdahale programları hazırlanabilmekte ve çocukların sağlıklı gelişimleri sürdürülebilmektedir.

Ayrıca, her yeni yaşla birlikte, yaşa özgü problemler ortaya çıkabilmekte, çoğu zaman anne babalar bu “yeni” problemlerle baş etmek konusunda hazırlıksız yakalanabilmektedirler. Bu nedenle, çocukların gelişimlerinin uzmanlar tarafından değerlendirilmesi, izlenilmesi ve yaşa özgü problemlerde anne babalara rehberlik edilmesi gerekmektedir. Bizler Acıbadem Bursa Hastanesi’nde her hastamıza özel olarak hazırladığımız erken müdahale programlarımızla bilinçli ailelerin yanındayız” dedi.

Yapılmaması Gerekenler
Büyüme çağında çocukların kendilerine rol kişi seçtiklerini bu nedenle, sağlıklı aile içi ilişkiler kurmanın ve sürdürmenin çocuğun gelişiminde önemli bir etken olduğunu dile getiren Şebnem Çoban; “ Aile içinde yaşanılan her şey, yani çocuğun aile içinde yaşadıkları çocuğun davranışlarını, duygularını ve tutumlarını belirler. Yapılan araştırmalar, çocukluk yıllarında kazanılan davranışların, bireyin yetişkin olduğu dönemdeki kişilik yapısını, davranışlarını, alışkanlıklarını, inanç ve değer yargılarını çok büyük ölçüde biçimlendirdiğini ortaya çıkartmıştır” dedi.

Pedagog Şebnem Çoban aile içinde çocuğa ne şekilde davranılmaması gerektiğini şöyle özetledi; “
• söyledikleri dinlenmiyorsa,
• bir “birey” olarak görülmüyorsa,
• şiddete maruz kalıyorsa,
• sürekli tehdit ediliyor, korkutuluyorsa,
• ayıplanıyor, eleştiriliyorsa,
çocuk tüm bu yaşadıklarını kendi davranışları yoluyla toplum içinde yansıtacaktır. Böyle bir ortamda büyüyen bir çocuk, başkalarının sözlerini dinlemeyebilir, karşısındaki insanların haklarına saygı göstermeyebilir, kişilerarası ilişkilerinde sağlıklı ve düzgün iletişim kuramayabilir” dedi.

Şebnem Çoban tüm bunlardan dolayı, çocuklarla konuşurken;
• göz seviyesinde aktif olarak dinleme yapılmasını,
• düşüncelerine ve tüm yaşadığı duygulara saygı gösterilmesini,
• öğüt vermek yerine, doğru yolun gösterilmeye çalışılmasını,
• benliğini zedeleyici ifadeler yerine, onun benliğini geliştirici ifadeler kullanılmasını,
• kendi düşünce, duygu ve isteklerinizi açık bir şekilde ifade etmesi için desteklenmesini ve
• çocuğun kendisini ifade etmesine fırsat vermesini, önerdi.

Çoban sözlerini şöyle bitirdi; “Hangi yaşta olursa olsun çocuklarının gelişim alanlarını desteklemeleri ve uygun iletişim biçimlerini kurmaları, sürdürmeleri, anne baba olmanın getirdiği önemli sorumluluklardandır. Böylelikle, sağlıklı ilişkiler kuran ve sürdüren bir toplum oluşturma yolunda gerekli ve önemli adımlar atılmış olacaktır.”[haberturk]

__________________

Zero Relax

Kedilerden insanlara bulaşan toksoplasma gondii adlı parazit, anne karnındaki bebeklerde telafisi mümkün olmayan sonuçlar doğurabiliyor.

Toksoplasma gondii adlı parazit ile hamileliğin ilk döneminde enfekte olan bebekler sağırlık, yüksek ateş, sarılık, çeşitli solunum yolu, göz ve sinir sistemi hastalıkları riskiyle karşı karşıya kalabiliyorlar.

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. İftihar Köksal, toksoplasmanın, kedilerde gelişen paraziter bir hastalık olduğunu ve diğer memeli hayvanlar ile insanlara kolaylıkla bulaşabileceğini belirtti.

Toksoplasmanın, etlerin pişmemiş yenmesiyle, kedi dışkısıyla veya hamilelik sırasında enfekte olan annelerden kan yoluyla bebeğe bulaşabildiğini anlatan Köksal, şunları söyledi: “Toksoplasma, anne karnındaki bebeklerde telafisi mümkün olmayan sonuçlar doğurabilir. Burada en tehlikeli durum ilk 3 ayında anne karnında toksoplasmayla enfekte olan bebeklerde görülür. Parazitle, hamileliğin bu ilk döneminde enfekte olan bebekler sağırlık, yüksek ateş, sarılık, isilik, çeşitli solunum yolu, göz ve sinir sistemi hastalıkları riskiyle karşı karşıyadır. Parazit, bebeğin ölümüne dahi neden olabilir.”

ANTİKOR GELİŞİP GELİŞMEDİĞİNİ TEST ETTİRİN
Türk kadınlarının yüzde 60-70’inin bu parazitle bir şekilde enfekte olduğunu, dolayısıyla antikor geliştirdiğini dile getiren Köksal, toksoplasmayla enfekte olmamış ve antikor geliştirmemiş anne adaylarının gebelikten önce test yaptırması gerektiğini vurguladı. Enfekte olmamış anne adaylarının gebelik sırasında kendilerini bu paraziti yayan kediler başta olmak üzere diğer evcil memeli hayvanlara karşı korumalarını gerektiğini belirten Kaksal, “Bebek ilk 3 ayında bu parazitle enfekte olduğu taktirde gebelik sonlandırılır. Aksi halde sakatlık gelişme riski çok yüksektir. Enfeksiyon, hamileliğin 2. veya 3. döneminde meydana gelmiş ise anne adayına ilaç tedavisi uygulanır ve ileri düzeyde tetkikler bebek doğduktan sonra yapılır” diye konuştu.

KORUNMAK İÇİN...
Toksoplasmanın bağışıklık sistemi bozulmuş yetişkin kişilerde de sorun yaratabileceğini kaydeden Prof. Dr. Köksal, parazitin olumsuz etkilerinden kurtulabilmek için etlerin 70 derece sıcaklıkta, 15-30 dakika pişirilerek ya da -20 derecede 2 gün boyunca dondurularak yenmesi, pastörize ürünler tüketilmesi, toprakla uğraşırken lastik eldiven kullanılması ve özellikle evde beslenen kedilerin toksoplasma enfeksiyonuna karşı test edilmesi gerektiğini vurguladı.

__________________

Zero Relax

Anne sütünde bulunan bir proteinin, bebeklerin ilerde fazla kilolu olma riskini düşürdüğü belirtildi.
ABD'deki Cincinnati Üniversitesi'ne bağlı çocuk hastanesinde görevli bir ekip, anne sütünde bulunan "adiponektin" isimli proteinin, vücudun yağ metabolizmasına etki yaptığını kaydetti.

Yağ hücreleri tarafından salgılanan adiponektin proteini, vücudun şeker ve yağ içeren maddeleri nasıl "işlediğine" etki ediyor.

__________________

Zero Relax

Anne sütü, sentetik olarak üretilemeyen ve bebeği ilk 6 ayda birçok hastalıktan koruyan maddeleri içermesi (biyolojik üstünlük) yanında anneyle bebek arasındaki eşsiz iletişime imkan veriyor. Son 40 yıldaki araştırmalar anne sütünün beyinsel gelişimden, kemik sağlığına; enfeksiyonların önlenmesinden, kan basıncına bir dizi konuda olumlu etkisi gösteriyor. Anne sütünün başka hiçbir besin maddesinde bulunmayan üstünlükleri vardır.
Anne sütü bebeği enfeksiyonlara karşı koruyacak immünolojik faktörleri içerir. Anne sütüyle beslenen bebeklerde ishal, solunum yolu ve diğer enfeksiyon hastalıkları daha az görülür veya görülse bile daha az şiddette seyreder.
Anne sütü bebeğin büyümesi ve gelişmesini hızlandırır. Anne sütü bebeklerin gereksinimleri olan bütün besin öğelerini içerir.
Anne sütü ile beslenmiş çocuklarda egzema, allerjik hastalıklar, diş eti hastalıkları, kanser ve diabet gibi hastalıklar daha az görülmektedir.
Anne sütünün sindirimi kolaydır. Meme emme işlemi çocuğun yüz kaslarının ve kemiklerinin gelişmesini sağlar.
Emme işlemi çocuğun psikososyal gelişimine katkıda bulunur. Anne ile bebek arasındaki bağın da güçlenmesini sağlar.
Bebeğin beslenmesi için başka biberon vb. araçlar gerekli değildir. Dolayısıyla bunlardan kaynaklanan sorunlardan yoksundur.
Bilinmelidir ki teknolojinin bugün ulaştığı yerde bile anne sütüne eşdeğer bir besin maddesi üretebilmek mümkün değildir. Bu amaçla yapılan besin maddeleri ancak anne sütü ile beslenmenin imkansız veya yetersiz olduğu durumlarda gündeme gelebilir. Bunlar teknolojinin olanakları kullanarak inek sütünün yapısı değiştirilmek ve bazı eklemeler ile anne sütüne benzetilmeye çalışılmış ürünlerdir. Aynı özellikleri taşımazlar. Fakat anne sütü yerine kullanılmaya en uygun besin maddeleridir.
Bebeğini emzirmek annenin sağlığı ve ruhsal gelişimi için son derece yararlıdır. Meme dokusunun bir çok hastalığı emzirmeyen kadınlarda daha sık olarak ortaya çıkmaktadır. Doğumu izleyen saatlerde emzirmekle salınan bazı hormonlar anne rahiminin kasılmasını sağlayarak doğum sonrası iyileşmeyi hızlandırır.

__________________